GÓC ĂN CHƠI CỦA A TĨNH

TĂNG QUỐC PHIÊN GIA THƯ

Tác giả: Tăng Quốc Phiên

Chú giải: Lý Vấn Cừ

Nhà xuất bản (bên Trung): NXB Cáp Nhĩ Tân

Nhà phát hành (bên Trung): Công ty TNHH Truyền thông Văn hóa Hành Trình Mai Sau Bắc Kinh

Ngày xuất bản: 01/07/2011

Giới thiệu của Nhà phát hành:

Danh thần thời trung hưng triều Thanh – Tăng Quốc Phiên suốt cả đời mình đã gửi rất nhiều lá thư cho người nhà mình, trên từ tổ phụ tổ mẫu đến cha mẹ, giữa là các em, dưới có con cháu; từ chuyện nhỏ như chuyện vặt vãnh trong nhà đến chuyện lớn như an bang trị quốc đều có đủ trình bày và giải thích trong đây. Tăng thị gia thư không chỉ là tài liệu lịch sử quý gia giúp chúng ta lý giải Tăng Quốc Phiên, bình luận một cách khách quan về ông mà đồng thời, các loại lý luận tu thân, tề gia, trị quốc của ông vẫn được người đời tôn kính. Đọc “Tăng Quốc Phiên gia thư” cũng là noi theo một hình mẫu tuyệt vời để nâng cao tu dưỡng của bản thân cũng như cảnh giới tinh thần của chính mình.

“Tăng Quốc Phiên gia thư” ghi nhận tổng cộng 123 lá thư có tính đại diện trong số những lá thư nhà Tăng Quốc Phiên đã viết, chia ra thành các phần Tu Thân, Khuyến Học, Trị Nhà, Trị Nước, Làm Quan, Xử Thế, Dưỡng Sinh. Ở vào thời đại ngày nay, sách này vẫn có giá trị rất lớn đáng để học hỏi noi gương. Bất luận là học sinh hay người trưởng thành, bất luận là công nhân viên chức hay người làm chủ đều có thể tìm được báu vật bản thân cần tìm trong quyển sách này.

A Tĩnh:

Ấy đọc câu cuối của nhà phát hành tôi thấy hơi nhột nhột nha, đọc sách mở mang hiểu biết mà cũng bị phân biệt kì thị giữa người làm công với làm chủ vậy? Biết người làm công bị nhắc mình làm công thì nhột lắm không =)))

*

ĐÔI DÒNG TÂM SỰ:

Quyển này thuộc chương trình tập đọc cổ văn thứ 7 của toy, bắt tay vào làm lâu rồi nhưng nay nghỉ lễ rảnh (thời điểm tôi viết bài này là Tết dương 2026) mới ngồi rà soát rồi vài phần đã dịch rồi up lên. Đọc và học vốn không nhanh được nên tôi chứ thong thả, mà thể loại này cũng không ai đọc nên sẽ dịch hòm hòm rồi sẽ dồn lại mà đăng.

Ngắn gọn mà nói, đây là SÁCH LỊCH SỬ, hoặc có thể nói: SÁCH GIÁO DỤC CÔNG DÂN =)))

Phải viết hoa như thế trước rồi muốn nói gì nói tiếp =)).

Số là có 1 chị đồng môn bảo cấu trúc của tôi thì hẳn sẽ thích tư tưởng của Tăng Quốc Phiên, ổng có cuốn Tăng Quốc Phiên Gia Thư nhưng tiếc là Đông Lào không có ai dịch. Tôi lên app kiếm thì thấy không những có bản gốc mà còn là bản gốc có bình giải (chính là quyển được đưa thông tin đây), nên rất mạnh miệng: Để đó em =))). Vốn định là dịch xong sẽ share cho chị em đồng môn cùng đọc nhưng… vì chướng ngại tâm lý, tôi quyết định không share cho các chị em, mà đăng lên WP/FB của tôi, các chị em đồng môn có hữu duyên đọc được thì đọc mà không hữu duyên thì… coi như cái số =)).

Ban đầu nghe tên sách, tôi còn nghĩ là kiểu huấn thị gia tộc phải thế này thế nọ. Ai dè mở ra mới biết là tập hợp các lá thư nhà của Tăng Quốc Phiên gửi cho các em hay cha mẹ, ông bà mình. Ừ thì bức nào cũng tràn đầy không phải huấn thị thì là tư tưởng, nhưng dưới dạng thư từ nên câu chữ gần gũi bình dị hơn là kiểu cách viết sách dạy đời.

Tăng Quốc Phiên là một danh thần sống thời nhà Thanh, lịch sử đánh giá về ổng có tốt có xấu, cả đánh giá về Tương quân mà ổng thành lập lẫn mấy người anh em được ổng dạy bảo qua mấy lá thư này cũng thế. Nhưng bỏ qua chuyện đó đi thì đọc gia huấn của Tăng Quốc Phiên cứ cái gì thấy tốt thì học mà cái gì xấu thì tránh.

Vì là người triều Thanh nên thư nhà ổng viết hiển nhiên là dưới dạng văn ngôn, bởi vậy quyển xuất bản thời hiện đại mới có thêm 1 phần là diễn giải lại bằng bạch thoại kèm thêm cả lời bình luận, bình giải mà cụ thể ở đây là của Lý Vấn Cừ. Tôi cho rằng đã dịch thì phải dịch cho người ta hiểu nên bản dịch mà tách dịch nội dung nguyên văn với dịch nội dung diễn giải bạch thoại ra thì nó thành thừa, nên tôi chỉ làm công tác duy nhất là dịch nội dung. Chủ yếu là bám phần văn ngôn bản gốc rồi đối chiếu với phần bạch thoại xem hiểu ý đúng hay sai, nhân tiện học luôn văn ngôn.

Ngoài lề là, cũng thuộc chương trình tập đọc cổ văn thứ 7 của tôi còn có bộ Bên Hè Cỏ Lay, cũng được viết bằng văn ngôn và là được viết vào thời Thanh nên tôi tiện có dịp so sánh. Thú thật là câu từ Tăng Quốc Phiên viết thư cho gia đình ổng gần gũi và dễ hiểu hơn bộ Bên Hè Cỏ Lay nhiều. Mặc dù có nhiều chỗ cũng phải đối chiếu xuống phần bạch thoại mới hiểu nhưng nhìn chung sẽ nắm được nội dung khái quát cái mà Tăng Quốc Phiên muốn nói. Thành ra có đôi khi tôi thấy phần diễn giải bạch thoại cũng hơi hơi thừa, mà phần bình giải đôi khi… chắc vì do cảm nhận khác nhau nên tôi thấy người bình giải có phần hiểu hơi sâu xa quá so với bản gốc. Nhiều chỗ cảm thấy bình giải như giải thích cho… học sinh tiểu học, ý là nó như kiểu làm rõ ra cái mà tôi nghĩ tầm học sinh cấp 3 hoặc đại học đổ lên đều sẽ hiểu, không cần giải thích thêm. Chắc vì muốn hướng tới giáo dục đại chúng mọi lứa tuổi đây mà. Còn cái mà vốn dĩ tôi trông chờ ở phần bình giải là bối cảnh lịch sử nào đã dẫn đến những quan điểm, câu chữ mà Tăng Quốc Phiên đã nói trong thư thì không có. Này khá tiếc vì thực ra phải hiểu bối cảnh mới biết tại sao người ta nói như vậy. Chắc do người bình giải cho rằng sử nước họ thì toàn dân họ đều biết nên không cần chú thêm.

Với cái tính thích đú đởn, thỉnh thoảng tôi cũng sẽ chêm vào bình luận của mình dưới phần bình giải của Lý Vấn Cừ. Ahihi, mặc dù kiến thức nông cạn nhưng viết bình luận về quan điểm tư tưởng của người khác cũng là một cách học, mình học thì cứ thoải mái mà viết thôi. Chú lại, để bạn nào có đọc xin cứ thoải mái phê bình nếu chúng ta nghĩ không giống nhau.

MỤC LỤC